Hoe je jezelf ziet…

In de psychologie is het zelfbeeld een bekende term. Ook in de hulpverlening wordt vaak aan het zelfbeeld van een cliënt gewerkt.

Maar bij mensen die de wereld anders zien is het lastig om met dit ‘ik’ te werken omdat ze gewoonweg geen zelfbeeld hebben zoals de meeste anderen. Een tijdje geleden keek ik een video van Vera Helleman. Zij heeft ontdekt waar hulpverleners de mist in gaan. Hoe het komt dat veel gesprekstherapieën niet werken. En wat er nodig is om dit wèl te laten werken.

Voor mensen die anders denken en waarnemen is hun zelfbeeld namelijk vaak één groot vraagteken. Ze weten niet goed wie ze zijn, waar ze staan, en wat ze willen. Misschien vraag je je wel af of ze überhaupt wel weten wat ze willen, of denk je te weten waar dit gebrek aan ‘ruggengraat’ vandaan komt.

Het probleem is, dat deze ‘bijzondere mensen’ een andere beleving hebben van hun ‘zijn’. Hieronder leg ik het verschil uit van het ‘ik’, het ‘normale’ zelfbeeld, en van onze beleving. Ik spreek hier namelijk ook uit eigen ervaring ;-).

Een zelfbeeld is een plaatje in je hoofd van jezelf. Veel mensen hebben dit. Ze zijn zo geïdentificeerd met deze mix van ideeën over wie ze zijn en willen zijn, dat ze dit plaatje gebruiken om kijken of iets bij ze past, ze iets leuk vinden, ze ergens zin in hebben, enzovoort. Zo bepalen ze hun keuzes voor de toekomst, klein en groot. Vanuit dit zelfbeeld. Dit is hun idee van ‘dit ben ik’.

‘Bijzondere’ mensen hebben vaak geen zelfbeeld. Wel hebben we, net als iedereen, allemaal ideeën en gedachten over onszelf. Deze overtuigingen hebben we ergens vandaan gehaald: wat onze ouders tegen ons zeiden, wat we zelf cool of leuk vonden, of een idool op wie we graag zouden willen lijken. En voor al deze stukjes hebben we ooit zelf gekozen. Onbewust houden we er aan vast. De identificatie is er altijd, alleen het ‘totaalplaatje’ wordt dus niet door iedereen ervaren.

Als je een professional bent, zie je hier misschien het ‘gebrek aan samenhang’ in dat bij ASS hoort, maar voor mij zit het heel anders. En ik weet zeker dat dat voor veel meer ‘bijzondere’ mensen geldt. Ik had namelijk al op jonge leeftijd (zeg in de puberteit, toen ik mijn identiteit ging ontwikkelen) door dat je als mens nooit helemaal in een hokje past. En dat het een soort van rollenspel was om daarvoor te kiezen. Daarom heb ik me nooit helemaal kunnen ‘toeleggen’ op een bepaalde identiteit, bepaalde kledingcodes en gedragscodes. Het paste gewoon niet! Liever wilde ik doorgronden wie ik dan eigenlijk wèl ben.

Het grote verschil is dus, dat ‘wij’ (ik ga er maar even vanuit dat jij net zo bent als ik 😉 ), geen denkbeeldig ‘ik’ hebben. Dat is de verklaring waarom we moeite hebben om aan te geven ‘wat we willen’ wanneer het woord ‘ik’ in de vraagstelling gebruikt wordt. Wat wel lukt is om aan te geven hoe iets is of hoe iets voelt, want door onze intense waarneming is juist ons gevoel een hele goede wegwijzer. En gevoel is altijd in het hier-en-nu.

Als je contact weet te krijgen met je gevoel, en dat weet te ontwikkelen, heb je een heel krachtig en scherp instrument om je leven richting te geven. Maar het is wel een totaal andere ingang dan dat ‘plaatje in je hoofd’ dat wij dus niet hebben.

Als je de weg van persoonlijke ontwikkeling inslaat is het ontbreken van een zelfbeeld zelfs een groot voordeel. Want ergens heb je al heel goed door dat je niet bent wie je denkt te zijn. Je weet heel goed dat wie jij bent niet in hokjes te passen is, en niet in een beeld te vangen. Daarom zijn we juist heel goed in staat om ons te ontdoen van onware ideeën over onszelf en de werkelijkheid. Als we maar weten hoe.

Als je aan de slag wilt met je eigen persoonlijke ontwikkeling heb ik goed nieuws voor je: als het manuscript van mijn herziene boek “De waarheid over mijn autisme” af is, komen er twee online trainingen aan:

De Wake Up Call is een korte cursus van 7 lessen die je wakker maakt voor een grotere werkelijkheid en meer mogelijkheden om jouw groei op gang te krijgen.

En als je meer wilt, en dieper wilt gaan is er een uitgebreide online training voor waarin je actief aan de slag gaat. In de Facebookgroep word je begeleid bij de opdrachten en krijg je persoonlijke feedback van mij.

Houd social media in de gaten voor de opening van de inschrijving, of abonneer je onderaan de homepage op de maillijst om als eerste op de hoogte te zijn.

Voor nu ben ik nog even bezig met het nieuwe manuscript. Dit artikel is daarvan een klein voorproefje 🙂

Geef een reactie